Multiculturalisme – De dode hoek van de staat

Vanaf de jaren ’60 van de vorige eeuw, heeft Nederland te maken met immigratie uit niet-westerse landen. Dit verandert het culturele landschap sterk. Verschillende groepen van buiten Europa doen hun intrede in de Nederlandse maatschappij en daarmee is de multiculturele samenleving een feit. Maar hoe gaat de overheid hier nu mee om?

Men kan vanuit meerdere invalshoeken naar het multiculturalisme kijken.

Op de eerste plaats is er de beschrijvende zin; simpelweg het vaststellen van de aanwezigheid van verschillende culturen. In de programmatische benadering ziet men het als een probleem dat management nodig heeft. Tenslotte is er de normatieve benadering die een waardeoordeel toekent. De verschillende benaderingen vinden we terug in het beleid van de overheid. Hierbij ligt de nadruk op het normatieve; de multiculturele samenleving wordt beschouwd als een positief gegeven.

Omdat de overheid positief staat tegenover etnische diversiteit, erkent zij bepaalde groepen en past haar beleid daarop aan. De regering probeert zich in te zetten voor de integratie en het welzijn van de nieuwe Nederlanders. Zo maakt zij bijvoorbeeld beleid dat specifiek is toegesneden op het bestrijden van bepaalde problemen die voorkomen binnen de nieuwe groepen. Denk bijvoorbeeld aan projecten tegen eerwraak, gedwongen uithuwelijking, emancipatie van homoseksualiteit, probleemgedrag onder jongeren en analfabetisme.

Een voorbeeld hiervan is aanwenden van imams als aanspreekpunt bij probleemjongeren. Dit is een trend onder Nederlandse bestuurders en gebeurde onlangs nog in Veenendaal, naar aanleiding van een aantal incidenten met Marokkaanse jongeren. Hierbij werd de imam de facto als vertegenwoordiger aangesteld van deze jongeren. Het stond echter niet vast dat hij deze functie daadwerkelijk vervulde.

Want is dit wel het juiste beeld van deze groep? Wie spreekt voor deze groepen naar de overheid toe en hoe verloopt dit contact? En hoe representatief zijn deze mensen voor de sentimenten die leven binnen deze groepen? Het mag niet nagelaten worden om deze belangrijke kritische vragen te stellen, want de beeldvorming van de overheid heeft een grote invloed op het beleid dat zij voert.

In zijn college ‘Islam in Europa’ stelt Martijn de Koning dat het juist de beeldvorming is die de zwakste schakel vormt in de relatie tussen overheid en allochtonen. Het zit hem dan vooral in de aanname dat de verschillende culturele groepen die zij binnen de samenleving herkent, als homogeen worden beschouwd. Volgens De Koning slaat men hier de plank volledig mis. De vertegenwoordiging vanuit de groepen zelf is lang niet altijd even representatief. In de praktijk blijken het bijvoorbeeld vaak de oudere mannelijke leden van een groep te zijn die als gesprekspartner optreden, en wordt de stem van vrouwen en jongeren te weinig gehoord.

In het multiculturalisme kent men de verschillende groepen dus bepaalde rechten toe. Maar als het beeld van deze groepen niet representatief is, wíe kent men deze rechten dan eigenlijk toe? Hier komt duidelijk een dode hoek in beeld die het beleid van de staat ten opzichte van allochtonen de afgelopen jaren heeft gekenmerkt. De Koning kiest in zijn college dan ook voor een kritische benadering en geeft zo stof tot nadenken.

Izz ad-Din en Floris

  1. 7 juli 2014
    Trackback from : praktijk driessen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: